MAS WRESTLİNG (AĞAÇ GÜREŞİ)

dsc09829-5AĞAÇ GÜREŞİ

M A S W R E S T L I N G

agac güreşi

Her Türk güreşçi doğar… Ve her ortamda güreş yapar… Öyle ki çayırda, çimende, damda, karda ve düğünde, bayramda güreş tutan Türkler; mesela at üstünde güreş yaptıkları gibi, ağaç güreşi yapmakta da pek mahirdir.

Asya’nın ve Sibirya’nın bileği bükülmez yiğitleri ağaç güreşiyle müthiş bir görsel şölen sunar ve “Türkler demek bunu da yapabiliyormuş” dedirtir. Saka, Kazak, Kırgız, Özbek, Türkmen… bütün Türkler güreşin her çeşidini olduğu gibi, ağaç güreşini de maharetle yapar.

Ağaç Güreşi ya da başka bir deyişle “Çubuk Çekme” Saha Yakut Türklerinin milli sporudur. İlk bakışta basit gözükse de aslında benzersiz güzellikte ve son derece zevkli bir spordur. Ağaç güreşi, müsabıkların birbirleriyle temas etmeden, birbirlerini sarsmadan, fırlatmadan ve birbirlerine zarar vermeden yapılan tek mücadele sporudur.

Ayrıca bu spor, yarışma sahasının oluşturulmasının basitliği, masrafının az olması, kurallarının çok açık olması, galibiyet ve mağlubiyet durumunda karar vermenin tartışmaya meydan vermeyecek şekilde kolaylığı ve sporcusunun sergilediği oyunun ortada gözler önünde oluşu ile de olimpik olmaya son derece müsait bir spordur.

Ağaç güreşi bütün vücut kaslarının çalışmasını gerektirmektedir. Yarışmanın süresi kısa olduğu için bu kısa müsabaka süresinde yani karşılaşma boyunca aynı anda kol, bacak, karın, kalça, ense, boyun, sırt, kafa ve tüm gövde kasları çalışmaktadır. Bu yüzden, geçmişte temel spor kazanımı olan iyi gelişmiş bir sporcu, Ağaç Güreşinde başarı kazanabilir.

Ağaç Güreşi demokratik bir spor olup, farklı yaşlardaki kadın ve erkek sporcuların rakip olmasına imkan sağlar. Aynı zamanda bu spor için gerekli aletler bir çubuk ile iki yandan dengelenmiş ortada bir levhadan ibaret olduğundan, sporu yapmak için gerekli maliyet çok düşüktür.

Ağaç Güreşi, eski tarihlerden günümüze uzanan bir gelenektir. Kültürel kaynaklar bütün genç Sahaların gerçek bir erkek ve savaşçı olabilmesi için bazı belirgin özelliklere sahip olması gerektiğini söyler. Bu spor kişiye; kuvvet, el çabukluğu, hızlılık, dayanıklılık, cesaret ve yaşama gücü gibi fiziki ve ruhi özellikler kazandırmaktır.

Ağaç Güreşi yıllardır basit bir ekipmanla her yerde yapılabilmektedir. Herhangi bir spor salonu, bahçe veya çayır gibi alanlar bunun için müsaittir. Evde, mahalle arasında bile çalışılması veya yarışma düzenlenmesi mümkündür.

Kışın -70, yazın ise +40 derece santigrat arasında değişen bir iklimde yaşamak Saka’lar için gerçek bir yaşam mücadelesi gerektirir. Bu nedenle Saka halkı her zaman doğal fiziksel egzersizler ve müsabakalar yapmaktadırlar. Ağaç Güreşi yapmış olan bütün Yakut sporcuları uluslarası başarılar ile ün kazanmaktadırlar. Saka Yakut olup da Ağaç Güreşi yapmamış hiç kimse yoktur. Günümüzde Platon Platonov, Okko Bukhatyr, Nikolai Kolodko, Anatoly Baishev, Yevgeny Sivtsev, Nikolai Diakonov ve Ivan Belolyubsky gibi çok güçlü, kendileri ile gurur duyulan sporcular yetişmiştir.

Modern tarzda Ağaç Güreşi ilk kez Saka Olimpiyat oyunlarında serbest sitil güreş kategorisiyle uygulanmıştır. Saka Yakut dilinde ahşap çubuk anlamına gelen “MAS” kelimesi İngilizce’ de güreş anlamına gelen “WRESTLING” kelimesi ile birleştirilmiş ve uluslararası alanda bu spor MAS WRESTLING olarak adlandırılmıştır. Yakut sporu bu isim ile dünyada tanınmıştır.

Ağaç Güreşindeki yarışmacılar en az 4-5 metre boyutlarında, 60cm yüksekliğinde sabit, düz ve kaygan olmayan bir platform üzerinde yarışırlar. Bu platform üzerinde yüzyüze oturan yarışmacılar ayaklarını karaçam ağacından yapılan, yere dik duran ve her iki ucundan yere sabitlenmiş bir tahtaya dayarlar. Bu pürüssüz tahta 180-200cm uzunluğunda, 22-24cm genişliğinde ve 5cm kalınlığında olup, üst köşelerinden çevrelenmiş ve sabitlenmiştir. Sabitleyiciler 50cm uzunluğunda; 20cm genişliğinde ce 20cm kalınlığında olup; tahtadan 2-4 cm daha alçaktır. Çubuk huş ağacından yapılmıştır. Gençler, büyük kadınlar ve erkekler 50 Cm. uzunluğunda 33 mm. çapında , çocuklar ise 30mm çapında çubuk kullanırlar.

CINSIYET, YAŞ VE SIKLETLER:

Erkekler (18 yaş ve üstü) – 56, 62, 68, 74 ,82 ,90 ,105 ve 105 üstü

Kadınlar (18 yaş ve üstü) – 50, 56, 62, 68, 74, 82 ve 82 üstü

Gençler (15-17 yaş) – 45, 50, 56, 62, 68, 74 ve 74 üstü

Seçim hakkını kazanan sporcu çubuğu içten ya da dıştan tutma hakkına sahiptir. Hakemin “Olor” komutuyla sporcular yüzyüze bakacak şekilde ayaklarını ortadaki tahtaya dayar. Tahta çubuğu tutarak karşılıklı oturur. Başlangıçta çubuk sporcuların üstünde durduğu platforma paralel olmalıdır. Çubuğu tutan eller ve parmaklar üstüste gelmemeli ve birbiriyle çakışmamalıdır.

Olor (Otur), Belem (Hazır ol) ve Che (Başla) komutlarını içeren mücadeleye hazırlık aşması yaklaşık 1 dakika kadar kısa sürmektedir. İlk sporcu çubuğu içten tutar ve ikinci sporcu da çubuğu dıştan tuttuğu anda artık tarafların o çubuğu bırakma şansları yoktur. Mücadele “Belem!” ve “Che!” komutlarıyla başlar. Taraflardan biri mücadeleyi kazandığında hakem eliyle kazanan tarafı gösterir ve “Tokhto!” (Dur!) komutuyla müsabakayı sonlandırır.

Şüpheli pozisyonlarda başparmaklar yukarıda, diğer parmaklar yumruk olacak şekilde kollarını ortaya uzatır ve “Tokhto!” (Dur!) komutuyla müsabakayı durdurur. Her bir mücadele yaklaşık 2 dakikadan az sürer. Rövanşta sporcular çubuğu bir önceki mücadeleden ters yönde tutarlar. İlk maçta berabere kalınırsa, hakem yeniden kura çeker ve kazanan sporcu yine çubuğu içten ya da dıştan tutma seçeneğine sahip olur.

OLOR KOMUTUNDAN TOKHTO KOMUTUNA KADAR SPORCULAR ŞU HAREKETLERİ YAPAMAZ:

Rakibin elini sıkma, temasta bulunma
Che komutundan önce çubuğu çekme
Çubuğu tek bir yandan tutmak
Çubuğu bırakmak, tekrar tutmak, döndürmek
Çubuğu yada kolu karşı tahtanın öbür tarafına (rakibin bölgesine) geçirmek
Bacakları, vücut ya da kafayı, tahtayı sabitleme noktalarının ilerisine geçirmek
Çubuğu dikey ya da yatay olarak 90 derecenin üstünde döndürmek
Yasak tutuş ya da hareketler
Che komutundan önce ana ve yan hakemler çubuğu her iki ucundan tutarken; çubuğu ilk bırakan sporcu
Sporcunun yasak tutuş ya da hileli hareket sayesinde mücadele kazanması durumda uyarı verilir; hileli başarı iptal edilir ve mücadele devam eder.
Mücadele boyunca iki uyarı alan sporcu mücadeleyi kaybeder.
Bir sporcu birçok yasak davranıştan ötürü disiplin kuruluna verilirse yarışmalardan çıkarılır.

UYARILMA DURUMLARI:

MÜCADELEYI KAZANMA DURUMLARI:

Sporcunun çubuğu kendi üstüne çekmesi
Sporcunun çubuğu rakip ile birlikte üstüne çekmesi
Sporcu hamleleriyle rakibinin ayaklarını tahtadan ayırdığında
Rakip mücadele sırasında 2. uyarıyı aldığında
Sporcunun bölgesine (tahtanın öteki tarafı) rakibin bacağı (ya da bacakları) geçtiğinde
Rakip eliyle (ya da elleriyle) sopayı bıraktığında
Tahtanın bitiş noktalarına rakibin vücudunun herhangi bir noktası temas ettiğinde
Bir yarışma boyunca 2 mücadele kazanılması
2-0’ lık skor durumunda rakibin 1 dakika içinde platforma girememesi
2-0’ lık skor durumunda yaralanma sebebiyle rakibin mücadeleye devam edememesi
2-0’ lık skor durumunda rakibin yarışmadan elenmesi
Her iki yarışmacının aynı anda düşmesi ve mücadeleye devam edememeleri
Hakemlerin anlaşmazlık durumu
Çubuk Kırıldığında
Her iki sporcu da aynı anda çubuğu bıraktığında
BÜTÜN YARIŞMALAR SONUNDA SPORCUNUN ZAFER KAZANMASI DURUMU:

Mücadeleyi kazanan sporcunun hanesine 1 puan yazılır.

AVRASYA KÜLTÜR VE SPOR İŞ BİRLİĞİ DERNEĞİ

Ağaç Güreşi Türklerin gerçek ata sporlarından biridir. Kuzey ve Orta Asya Türk devletlerinde ve özerk Türk cumhuriyetlerinde çok iyi bilinmektedir.

Avrasya Kültür ve Spor İş Birliği Derneği, ağaç güreşinin Türkiye’de de tanınması, yapılması ve yayılmasını hedeflemektedir.

2012 yılında İstanbul’da yapılan uluslararası bir organizasyonda ağaç güreşinin Türkiye’deki ilk tanıtımını yaptıklarını söyleyen Avrasya Kültür ve Spor İş Birliği Derneği Başkanı Ahmet Tüzün, “Bu tarihi güreş türümüzü Yakutistan’dan Saka kardeşlerimizin desteğiyle Türkiye’de tanıtmak ve yaygın hale getirmek istiyoruz” diyor.

YORUMLARINIZ BİZİM İÇİN ÖNEMLİ

Yorumunuz